Akıllı Telefonlar ve Göz Sağlığı

 

Miyopi (uzağı net görememe) ve tetikleyici faktörler

Miyopi (uzağı net görememe) toplumda en sık görülen kırma kusurlarından birisidir. Miyopinin ortaya çıkışında ailesel (genetik) faktörlerin yeri giderek daha iyi ortaya konmakta. Örneğin anne veya babası miyop olan bir çocuğun doğar doğmaz olmasa bile ilerleyen yaşla birlikte, özellikle okul çağı döneminde miyop olma ihtimalinin daha yüksek olduğu biliniyor. Buna karşın anne veya babası miyop olan çocuk ve gençlerde daha yüksek miyopi numaraları ile sıkça karşılaşıyoruz. Burada ailesel yatkınlıkla beraber çevresel faktörlerin de katkısı giderek daha çok ilgimizi çekiyor, araştırma konusu oluyor. Örneğin açık havada daha çok vakit geçiren çocuklarda miyopinin daha seyrek görüldüğünü ortaya koyan çalışmalar literatüre girmiş durumda. Özellikle çocuklarımızın görme kusurlarının aktif olarak değiştiği ilk 8-10 yaş döneminde daha sık dış aktivitelerle ilgilenmesi miyopi gelişim riskini azaltıyor olabilir.

Bazı çalışmalarda bir kuşaktan sonrakine daha sık miyoplaşma görüldüğü, hatta ülkedeki eğitim düzeyinin artması, sanayileşme ve teknolojik ilerlemenin yaygınlaşmasına bağlı olarak da miyopinin daha sık görüldüğü gösterilmiş. Bu da miyopinin gelişmesi ile artan eğitim düzeyinin, uzayan yakın çalışma (okuma, bilgisayar) saatlerinin artmasının etkisi olabileceğini bize düşündürüyor.

Son yıllarda giderek daha yaygın kullanılan, hatta hepimizin günlük hayatının parçası haline gelen akıllı telefonlar ise miyopinin tetiklenmesinde ve artmasında yepyeni bir etken olabilir. Günlük yaşamdaki mevcut yakın çalışma yüküne ek olarak, gözlerimizi daha da yakın bir faaliyete zorlayan bu cihazlar, genellikle standart okuma mesafesi olan 40-50 cm.den daha da yakında tutuluyor, genellikle de daha küçük cisimleri görmek için bizleri zorluyor. Bu da miyopinin ortaya çıkmasında ve ilerlemesinde yepyeni bir risk faktörü olabilir.

 

Ne Yapmalı?

Özellikle göz numarasının aktif olarak değiştiği ve gözde emetropizasyon adı verdiğimiz numaranın doğal gelişim süresi içinde düzene girdiği ilk 9-18 aylık sürede bebeklerimizi bu tür cihazlardan uzak tutmak yararlı olacaktır. Emetropizasyonın azalarak da olsa sürdüğü ilk 8-10 yaş ve hatta sonrası döneminde de çocuklarımızı bu tür cihazlardan mümkün olduğunca belli kurallar koyarak, süre sınırları getirerek faydalandırmak önemli olabilir. Miyop olmayan çocuğumuzun miyoplaşma riskini bu şekilde azaltabilir, miyop olan çocuğumuzun da numara artış hızını bu şekilde yavaşlatabiliriz. 

© Dr. Uğur Emrah Altıparmak